Motosiklet Günlüğüm – I
Elimde motosiklet fuarında almış olduğum bir kitap var. Orada önerilen bir teknik var ve bana gayet mantıklı geldi. Kendimi de sıkmayacak şekilde yöntemleri yavaş yavaş uygulamaya başladım. Benim gibi motosiklet kullanmaya yeni başlayacak kişilere yardımcı olabilir diye buraya yazıyorum.
1. Motoru çalıştırma ve durdurma: Aslında kolay bir konu gibi duruyor. Önce motoru, fırlamaya karşı, önünde en az 3-5 metre boşluk olacak bir yere iterek götürüyoruz. Daha motoru bıraz tanımaya başlıyoruz. Gaz nerede, fren nerede, vitesler nerede, debriyaj nerede diye bakıyoruz. Sanırım çoğu motosiklette bu aparatların yerleri standarttır. Yani sol elde debriyaj, sağ elde ön fren maşası, sağ gidonda gaz, sol ayakta vites, sağ ayakta arka fren. Bunun yanında her motorda farklı yerlerde olabilecek, ışıklar, marş düğmesi, acil stop düğmesi, göstergeler, uzun kısa ışıklar, flasör, korna ve sinyallerin yerlerini öğrenmek gerekiyor. Bunlara baktıktan sonra, anahtarı marş yuvasına koyup açık duruma getiriyoruz. Daha sonra vitesi boşa getiriyoruz. Bunun için vites ayaklığını en aşağıya kadar bastırıp daha sonra hafifçe yukarı kaldırmak gerekiyor. Vites boşa geçtiğinde göstergede boş ışığı yanıyor. Böylece motorun boşta olduğunu anlayabiliyorsunuz. Daha sonra depriyajı sonuna kadar sıkıp, motoru çalıştırma düğmesine basıyoruz. (Ben marş düğmesi diyorum). Motor soğuk olduğu için çalışmaya bilir. Onun için jikleyi açmak garekiyor. Ben jikle kavramını arabadan duymuştum ama ne işe yaradığını ilk defa motorda gördüm. Bu jikle denilen nane motora fazladan benzin vererek motorun daha çok ısınmasını sağlıyor. Ama fazla benzine karşılık yeterlince hava alınamadığı için jikle açıkken motor çok hızlanamaz. Bunu öğrendiğimiz için önce jikleyin sonuna kadar açıyoruz, az gaz veriyoruz, debriyaj sonuna kadar sıkılı, ne olur ne olmaz diye sağ ayak arka frene basılı duruyor, sol ayak yerde ve marş düğmesine basıyoruz. bıgııı bıgıı diye bir ses geliyorsa az daha gaz verebilirsiniz. Motor çalışmaya başladığında marş düğmesini bırakın ama diğer herşey olduğu gibi kalsın. 30 sn kadar bu şekilde duruyoruz. Şimdi acil stop düğmesine basarak motoru durduruyoruz. Şimdi jikleyi yarım duruma getiriyoruz ve motoru yeniden çalıştırıyoruz. Az gaz vermeyi de unutmuyoruz. Motor eskisinden biraz daha zor çalışabilir. Biraz daha fazla gaz verebilirsiniz. Çalıştıktan sonra biraz da bu vaziyette devam ediyoruz. Bundan sonra motoru durdurup jikleyi kapatıp yeniden çalıştırıyoruz. Şimdi marşı yakmak üzere olan arkadaşlar için bir uyarı, acil stop düğmesine bastıktan sonra onu kapatmadan motor tekrar çalışmaz. (off sıkıldım)
2. Debriyajı öğrenme: İlk antraman boyunca sol elimiz hep debriyajdaydı. Motorlardaki debriyaj arabalardaki debriyaj ile aynı işlevdedir. Arabada ne kadar hayat kurtarıyorsa, motorda da aynı önemi korur. Aynı zamanda motoru çalıştırmak için debriyaj sonuna kadar sıkılı olmalıdır. Motoru çalıştırıyoruz. Hafif gaz veriyoruz. Debriyaji hiç bırakmıyoruz. Vitesin üzerine basıp 1. vitese geçiyoruz. Ayağımızı arka frenden çekiyoruz. Hafif gaz veriyoruz. Sol ayak yerde. Sol elimizi çok çok yavaş olarak debriyajdan çekiyoruz. Motor harekete başladığı anda debriyaja sonuna kadar basıyoruz. Bu işlemi 10 defa tekrar ediyoruz. Böylece debriyajın kavrama noktasını öğrenmeye çalışıyoruz.
3. Hereket ediyoruz: Debriyajın kavrama noktasını öğrendiğimize emin olduktan sonra moturu biraz ilerletmeye başlayabiliriz. 2. alıştırmadaki gibi motoru 1. vitese alıyoruz. Elimiz sonuna kadar debriyajda bekliyoruz. Sol ayak yerde sağ ayak bir sorun olmasına karşı arka firene basmaya hazır. Çok az gaz veriyoruz ve aynı zamanda bir sorun olması durumunda sol elimizle gazı bırakıp 4 parmakla frene asılmaya hazırlız. Rahat bir oturma pozisyonu alıyoruz ve elimizi çok çok yavaş olarak debriyajdan çekiyoruz. Kavrama noktasına geldiğimizde motor yavaş yavaş hareket etmeye başlıyor. 1-2 adım gittikten sonra debriyajı yeniden sıkıyoruz. Bu işlemi de 10-15 defa tekrarlıyoruz. Toplamda 30 adımlı yok gitmiş olmalıyız. Daha fazla gittiyseniz ya çok acelecisiniz ya da kötü bir başlangıç yapıyorsunuz.
4. Giyim Kuşam: Daha bir yere gitmiyoruz, ne kıyafeti diyebilirsiniz. Ama gitmeye başladığınızda veya Allah göstermesin işler test gidip düştüğünüzde çok geç olabilir. Aynı zamanda bu kıyafetleri motor kullandığınız sürece sürekli giyeceğiniz için ne kadar erken alışırsanız o kadar iyi olur. Onun için almış olduğunuz tüm kıyafetleri giymenizde fayda var. Eğer hiç kıyafetim yok diyorsanız motor durdurup en azından bir kask alın. Evde bir deri eldiveniniz varsa onu da giyin ki elleriniz üşümesin. Pantalon ceket kark dizlik dirseklik ne varsa giyin.
5.Biraz hareket etsek mi?: Şimdi 3. adımdaki işlemleri yeniden yapıyoruz ama bu sefer hareket etmeye başladığımızda debriyaja basıp durmuyoruz. Biraz ilerliyoruz. Unutmamak gereken şey 4 parmak debriyaj maşasında hazır bekliyor. Sağ el hafif gaz veriyor ve heran frene basmak üzere tetikte, sağ ayak frene basmaya hazır bekliyor. Sağ ayak yerde. hafif hafif ilerliyoruz. Kendimize güvenimiz yerindeyse ve önümüzdeki yol da musaitse hafiften hızlanıp sol ayağımızı yerden kesip ayaklığına koyuyoruz. Bu şekilde bir süre ilerliyoruz.
6. Duralım artık: Artık yavaş da olsa gidebildiğimize göre durmup yeniden harekete geçme denemeleri yapabiliriz. Onun için nasıl duracağımızdan bahsetmek istiyorum. Önce debriyaja sonuna kadar basıyoruz. Vitesin 1. vitese almak için vitese aşağıda doğru basıyoruz. Sağ elimizi gazdan kesip frenin üzerine koyuyoruz ve 4 parmağımızla yeterince yavaş olarak frene basıyoruz. Daha sonra durmak istediğimiz yere çok yaklaştığımızda sağ ayağımızla arka freni de sıkıyoruz ve birden duruyoruz. Durduktan sonra sol ayağımızı yere koyuyoruz. Sağ elimizle acil stop düğmesine basıp motoru durduruyoruz. Bundan sonra diğer ayağı da yere koyup debriyaj ve fren elciklerini bırakabiliriz.
7. Neden acil stop düğmesini kullanıyoruz? Şimdi motorlarda acil bir durumda motoru acilen durdurmak için bir acil stop düğmesi vardır. Bu düğme motorun elektriğini keserek motoru durdurur. Bu düğmeyi kullanmazsak marş anaktarını çevirip motoru durdurmamız gerekir ki bu işi yapmak için bir elimizi gidondan çekmemiz gerekir. Bu da yerine göre tehlikeli bir harekettir. Şimdi o düğmeyi kullanmak için acil bir durum olmasını beklemek yerine bu düğmeyi kullanmayı alışkanlık haline getirip acil durumlarda refleks olarak kullanmak daha doğru bir davranıştır. Hem de motoru yeniden çalıştırmak daha kolay oluyor.
8. Rahatlama: Sanırım motora başlayanların en büyük sorunu kollarının kasılması ve akşam eve geldiklerinde kol ağrıları çekmeleridir. Bence motora ilk binişte gergin olmak doğaldır ama bu tedirginliği bir an önce atmakta yarar var. MotoShow’da aldığım kitapta bu konu üzerinde çok durulmuş. Kollar gevşek, bilekler hafif bükük, gözler ileri bakıyor, omuzlar rahat, surat gülümsüyor. (Gülümsemek bu rahatlamayı kolaylaştırıyor.) Bu rahatlamayı her 5 dakikada bir hatırlayıp uygulamalıyız. Zira rahatlama ardından 20-30 saniye geçmeden ister istemez gerginleşiyorsunuz.
İlk gün için bu kadar antraman yeterlidir. 5. adımı 10-15 defa tekrar edip motorun gitmesi için ne kadar gaz vermeniz gerektiğini öğrenmek önemli birşey. Ayrıca rahatlamanın gerekliliğini fark etmelisiniz. İkinci gün için tavsiyelerimi daha sonra yazarım. Motora binmek çok zevkli.




Saol çok güzel bi anlatım